Lý do nhà máy đồ uống chức năng cần yêu cầu phòng sạch thực phẩm nghiêm ngặt hơn nước giải khát thông thường

Phòng sạch thực phẩm giữ vai trò trọng yếu trong quy trình sản xuất đồ uống chức năng

Các sản phẩm nước giải khát thông thường như trà đóng chai, nước tăng lực hay nước có ga thường sử dụng đường, nước lọc, hương liệu và chất bảo quản ở mức cho phép. Những thành phần này có độ ổn định tương đối cao và quy trình xử lý nhiệt giúp tiêu diệt phần lớn vi sinh vật. Vì vậy, yêu cầu về phòng sạch thực phẩm ở nhóm sản phẩm này chủ yếu dừng lại ở kiểm soát bụi, hạn chế nhiễm chéo và duy trì điều kiện vệ sinh.

Ngược lại, đồ uống chức năng lại chứa những thành phần nhạy cảm hơn như collagen, peptide, enzyme, vitamin hoạt tính cao, lợi khuẩn hoặc các chiết xuất thiên nhiên dễ biến đổi nếu tiếp xúc với môi trường có độ ẩm, nhiệt độ và mật độ vi sinh không ổn định. Nếu không được sản xuất trong phòng sạch đạt chuẩn, những hoạt chất này dễ mất tác dụng, oxy hóa hoặc suy giảm hiệu lực chỉ sau một thời gian ngắn.

Việc duy trì mức độ sạch cao không chỉ để bảo vệ sản phẩm khỏi vi khuẩn mà còn bảo vệ các hoạt chất tránh tác động từ bụi mịn. Trong môi trường bình thường, bụi nhỏ hơn 0.3 micron có thể mang theo vi sinh vật và gây oxy hóa các thành phần nhạy cảm. Phòng sạch thực phẩm cấp cao với hệ thống lọc khí HEPA và kiểm soát áp suất giúp loại bỏ đến hơn 99.97% hạt bụi, tạo môi trường phù hợp cho những sản phẩm có giá trị cao và yêu cầu khắt khe về ổn định hóa học.

>>> Tìm hiểu thêm về: Thiết kế phòng sạch cho lên men vi sinh (Fermentation Cleanroom) trong sản xuất thực phẩm chức năng

Kiểm soát vi sinh bằng phòng sạch thực phẩm để bảo vệ hoạt chất nhạy cảm trong đồ uống chức năng

Điểm khác biệt lớn nhất giữa hai nhóm sản phẩm là khả năng chịu đựng vi khuẩn của thành phần. Trong khi các loại nước giải khát truyền thống thường có pH thấp, nhiều đường hoặc chứa CO₂, môi trường này không thuận lợi cho sự phát triển của phần lớn vi khuẩn, thì đồ uống chức năng lại có thành phần hữu cơ phức tạp, nhiều dưỡng chất và có pH trung tính hơn. Đây chính là môi trường lý tưởng cho vi sinh vật phát triển nếu không được kiểm soát.

Chỉ một lượng nhỏ vi sinh xâm nhập trong quá trình đóng chai cũng đủ khiến sản phẩm nhanh hỏng, thay đổi màu, mùi hoặc tạo bọt bất thường. Điều này không chỉ gây thiệt hại về sản xuất mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến uy tín thương hiệu. Bởi vậy, phòng sạch thực phẩm trong nhà máy sản xuất đồ uống chức năng thường yêu cầu cấp độ cao hơn, kết hợp các lớp lọc khí mạnh hơn, quy trình khử khuẩn nghiêm ngặt và kiểm soát ra vào chặt chẽ hơn đối với nhân viên.

>>> Tìm hiểu thêm về: Phòng sạch cho dây chuyền đóng gói vô trùng (Aseptic Filling) bí quyết giữ sản phẩm ổn định 12 – 24 tháng

Cơ chế nhiễm chéo trong sản xuất đồ uống chức năng phức tạp và khó kiểm soát hơn

Đồ uống chức năng thường được sản xuất với nhiều thành phần hoạt chất khác nhau, trong đó có những hoạt chất dễ bay hơi hoặc dễ bị lẫn vào các lô sản phẩm kế tiếp nếu không có tường khí sạch hoặc khu vực tách biệt. Nếu không có phòng sạch thực phẩm được phân khu chuẩn hóa, sự lẫn lộn dù rất nhỏ cũng có thể gây thay đổi công thức, ảnh hưởng đến hàm lượng hoạt chất hoặc tạo ra phản ứng không mong muốn.

Cơ chế nhiễm chéo còn xảy ra khi khí động học trong nhà máy không được tối ưu, khiến bụi và hơi hạt lan từ khu vực này sang khu vực khác. Đây là lý do phòng sạch thực phẩm trong phân xưởng đồ uống chức năng cần được thiết kế với luồng khí một chiều, áp suất dương và hạn chế tối đa các điểm xoáy khí để ngăn bụi quay trở lại bề mặt thiết bị hoặc khu vực nạp liệu.

Trong khi đó, sản xuất nước giải khát cổ điển thường ít sử dụng hoạt chất nhạy cảm nên nguy cơ nhiễm chéo thấp hơn và không đòi hỏi cấp độ sạch quá nghiêm ngặt.

Quy chuẩn quốc tế định hướng rõ tiêu chuẩn phòng sạch cho ngành đồ uống chức năng

Những năm gần đây, các chuẩn mực sản xuất thực phẩm, đặc biệt là nhóm thực phẩm bổ sung, đã thay đổi mạnh mẽ. Nhiều quốc gia yêu cầu nhà máy sản xuất đồ uống chức năng áp dụng tiêu chuẩn gần tương đương với thực phẩm bảo vệ sức khỏe hoặc thậm chí tiêu chuẩn dược phẩm ở một số công đoạn. Điều này bao gồm kiểm soát vi khí hậu, lọc khí tinh, giám sát hạt bụi và quy trình vệ sinh nghiêm ngặt hơn. Các yêu cầu như ISO 14644, HACCP và GMP ngày càng trở thành tiêu chuẩn bắt buộc.

Do đó, việc trang bị phòng sạch thực phẩm không còn là lựa chọn mà là điều kiện tiên quyết để doanh nghiệp đảm bảo đầu ra ổn định, phù hợp quy định và nâng cao khả năng cạnh tranh trên thị trường.

Phòng sạch cấp cao giúp kéo dài hạn sử dụng và bảo vệ độ tinh khiết của sản phẩm

Một lợi ích quan trọng khác khiến nhà máy đồ uống chức năng phải nâng tiêu chuẩn phòng sạch là thời hạn sử dụng. Các đồ uống bổ sung dưỡng chất thường không sử dụng nhiều chất bảo quản, do đó thời gian bảo quản bị ảnh hưởng mạnh bởi chất lượng môi trường sản xuất. Khi sản phẩm được đóng chai trong phòng sạch đạt chuẩn, nguy cơ nhiễm khuẩn giảm đáng kể, giúp kéo dài hạn sử dụng tự nhiên mà không cần dùng thêm phụ gia.

Bên cạnh đó, phòng sạch thực phẩm có vai trò bảo vệ độ tinh khiết của thành phần, đặc biệt đối với các loại men vi sinh, enzyme, vitamin và chiết xuất tự nhiên. Nếu các thành phần này tiếp xúc với bụi mịn hoặc hơi ẩm không được kiểm soát, chúng có thể bị biến tính, mất hoạt lực và làm giảm giá trị của sản phẩm.

Vietnamcleanroom VCR đồng hành cùng doanh nghiệp xây dựng phòng sạch thực phẩm tiêu chuẩn cao

Để đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe của ngành đồ uống chức năng, doanh nghiệp cần một hệ thống phòng sạch thực phẩm được thiết kế đúng chuẩn, vận hành ổn định và phù hợp với đặc thù dây chuyền. Vietnamcleanroom (VCR) là đơn vị chuyên cung cấp trọn bộ giải pháp phòng sạch, bao gồm thiết bị lọc khí HEPA – ULPA, FFU, tấm panel phòng sạch, cửa airlock, vật tư tiêu chuẩn ISO 14644 và các hệ thống giám sát chất lượng không khí. Sự đồng hành của VCR giúp các nhà máy xây dựng môi trường sản xuất đạt chuẩn quốc tế, giảm thiểu rủi ro vi sinh và bảo vệ hiệu quả các thành phần nhạy cảm trong đồ uống chức năng.

Nhờ kinh nghiệm triển khai nhiều dự án trong lĩnh vực thực phẩm, dược phẩm và đồ uống, VCR mang đến giải pháp phòng sạch tối ưu, giúp doanh nghiệp đạt độ sạch mong muốn và duy trì chất lượng sản phẩm ổn định trong dài hạn. Điều này không chỉ hỗ trợ sản xuất hiệu quả hơn mà còn tạo lợi thế cạnh tranh cho thương hiệu trong thị trường đồ uống chức năng đang phát triển mạnh mẽ.